De automatisering van Vlaamse steden en gemeenten is al even bezig. Van de eerste boekhoudsystemen, die intercommunale samenwerking lieten ontstaan, tot de huidige moderne technologieën waarmee men de ontstane legacy stapsgewijs wil vervangen. Ondertussen zien we mooie Vlaamse initiatieven die de end-to-end automatisering versterken. Zijn de lokale besturen klaar voor die volgende stap of zit die markt muurvast en wordt het aantal aanbieders - zoals sommige beweren - steeds kleiner? Of … moeten we gemeenten en hun administraties veel meer beschouwen als een 'ecosysteem', waarbij de gemeentelijke automatisering en de maatschappelijke automatisering elkaar terugvinden en versterken? Met andere woorden: is de tijd rijp voor een Vlaamse versie van een City Platform as a Service waarbij data en technologie dynamisch met elkaar uitgewisseld kunnen worden in een open vrije markt? In Draaiboek voor een 'Gemeentehuis zonder gemeente’ staan we stil bij hoe we van een slimme gemeentelijke referentiearchitectuur, met interbestuurlijke bouwblokken en principes, kunnen evolueren naar zo’n Vlaamse Virtuele Gemeente en met welke uitdagingen we rekening moeten houden. Een digitaal ‘gemeentehuis’ zal morgen niet langer afhankelijk zijn van gemeentegrenzen.